Guarana en cafeïne: hoeveel erin zit, vergeleken met koffie

Guaranazaden kunnen meer cafeïne bevatten dan koffiebonen. Lees hoeveel, hoe je een extract van 30% leest en wat de EFSA-referentiewaarden betekenen.

NaamGuarana

Wetenschappelijke naamPaullinia cupana

Land van herkomstBrazilië (Amazonegebied)

Eerste bekende gebruikVan oudsher gebruikt door inheemse gemeenschappen in het Amazonegebied.

In deze blog

Guarana: een cafeïnerijk zaad uit het Amazonegebied
Hoeveel cafeïne zit er in guaranazaad, -poeder en -extract
Guarana cafeïne vs koffie: hetzelfde molecuul, andere verpakking
Een guarana-etiket lezen: extract is geen cafeïne
EFSA-referentiewaarden voor cafeïne gelden ook voor guarana
Conclusie

Heb je ooit het etiket van een energiedrank of een plantaardige capsule gelezen, dan ben je guarana vrijwel zeker op de ingrediëntenlijst tegengekomen. De eerste vraag is meestal heel simpel: hoeveel cafeïne zit er eigenlijk in guarana, en is guarana cafeïne anders dan de cafeïne in je ochtendkoffie?

Guarana is een plant met een hoog cafeïnegehalte, en de cafeïne erin is precies hetzelfde molecuul als in een koffieboon. Wat per product verschilt, is de hoeveelheid – en die hangt ervan af of het om hele zaden, zaadpoeder of een gestandaardiseerd extract gaat.

In deze gids lees je de belangrijkste cijfers, zie je hoe je "30% cafeïne" bij een extract op een etiket leest, en waarom de Europese referentiewaarden voor cafeïne net zo goed voor guarana gelden als voor koffie.

Guarana: een cafeïnerijk zaad uit het Amazonegebied

Guarana (Paullinia cupana) is een typisch Braziliaanse plant die van oudsher wordt gebruikt door inheemse gemeenschappen in het Amazonegebied. Tegenwoordig wordt hij vooral geteeld in de Braziliaanse deelstaten Amazonas en Bahia.

Voor de cafeïne draait het om het zaad. Volgens een overzichtsstudie naar de chemie en het gebruik van guarana in het Journal of Ethnopharmacology gaat ongeveer 70% van de guaranaproductie naar frisdranken en energiedranken. De rest wordt guaranapoeder voor capsules en drankjes, of grondstof voor de farmaceutische en cosmetische industrie.

Waarom guaranazaden cafeïne bevatten

Net als koffie, thee en cacao maakt guarana methylxanthinen aan, een groep natuurlijke plantenstoffen. Cafeïne is de belangrijkste reden waarom guarana als oppepper wordt gewaardeerd, en laboratoriumanalyses van guaranaproducten meten ook de verwante methylxanthinen theobromine en theofylline.

De zaden bevatten daarnaast polyfenolen zoals catechine en epicatechine, die analisten gebruiken als kenmerk van echte guarana. Guarana is overigens niet de enige cafeïnehoudende plant uit de regio: guayusa, een blad uit het Amazonegebied, hoort er ook bij.

Hoeveel cafeïne zit er in guaranazaad, -poeder en -extract

Guaranazaden kunnen tot ongeveer 6% cafeïne (op gewichtsbasis) bevatten, en de precieze waarde verschilt per monster. Groene koffiebonen bevatten minder: gepubliceerde analyses noemen voor arabica ongeveer 0,9–1,3% en voor robusta ongeveer 1,5–3,3%, telkens op basis van droge stof.

Daarom lees je dat guarana "twee", "drie" of zelfs "vijf keer" zoveel cafeïne bevat als koffie. Elk van die getallen vergelijkt een ander guaranamonster met een andere koffie. Eerlijk samengevat: op gewichtsbasis kunnen guaranazaden duidelijk meer cafeïne bevatten dan koffiebonen, maar een vaste factor bestaat niet.

Waar je naar kijkt	Cafeïne (ca.)	Goed om te weten
Guaranazaad	Tot ~6% van het zaadgewicht	Verschilt per monster
Guaranazaadpoeder	Rekenvoorbeeld: ~40–60 mg per gram	Alleen bij 4–6% cafeïne in het poeder; echte poeders variëren
Guarana-extract, gestandaardiseerd op 10%	100 mg per gram extract	Het percentage wordt door de producent vastgelegd
Guarana-extract, gestandaardiseerd op 30%	300 mg per gram extract	Deze sterkte staat bij meerdere Happy Caps blends vermeld
Groene koffiebonen	Arabica ~0,9–1,3%, robusta ~1,5–3,3%	Droge stof; verschilt per soort en herkomst
Espresso (60 ml)	Ongeveer 80 mg	Schatting van de EFSA
Filterkoffie (200 ml)	Ongeveer 90 mg	Schatting van de EFSA

Alle cijfers zijn benaderingen. De rij over zaadpoeder is een rekenvoorbeeld, niet de samenstelling van een bepaald poeder. De waarden voor extracten volgen rechtstreeks uit de vermelde standaardisatie. Koffieporties volgens schattingen van de EFSA.

Zo lees je een gestandaardiseerd guarana-extract

Een gestandaardiseerd extract wordt zo geconcentreerd en ingesteld dat een vast deel van het gewicht uit cafeïne bestaat. "Guarana-extract (30% cafeïne)" betekent dat 30% van het gewicht van het extract cafeïne is. De berekening is eenvoudig:

milligram extract × standaardisatie = milligram cafeïne uit guarana

200 mg extract van 30% → 200 × 0,30 = 60 mg cafeïne
200 mg extract van 10% → 200 × 0,10 = 20 mg cafeïne
500 mg zaadpoeder, uitgaande van 4% cafeïne → 500 × 0,04 = 20 mg cafeïne

Dit zijn rekenvoorbeelden, niet de inhoud van een specifiek product. Waar het om gaat: de milligrammen guarana-extract op een etiket zijn niet de milligrammen cafeïne. Je hebt de hoeveelheid extract en de standaardisatie nodig, plus eventuele cafeïne die een product apart toevoegt.

Guarana cafeïne vs koffie: hetzelfde molecuul, andere verpakking

Cafeïne uit guarana is chemisch identiek aan cafeïne uit koffie, thee of elke andere bron. Je lichaam kan niet zien waar een cafeïnemolecuul vandaan komt. Wat verschilt, is alles eromheen: guarana brengt polyfenolen zoals catechinen en andere methylxanthinen mee, koffie zijn eigen mix van stoffen.

Je leest vaak dat guarana zijn cafeïne langzamer afgeeft omdat looistoffen eraan binden, met een langere, zachtere werking zonder "crash". Dat klinkt aannemelijk, maar in onderzoek bij mensen is niet duidelijk aangetoond dat guarana cafeïne zich anders gedraagt dan dezelfde hoeveelheid cafeïne uit koffie. Lees claims als "slow release" en "geen crash" dus met voorzichtigheid.

Onderzoekers hebben gestandaardiseerde guarana-extracten ook in kleine studies getest, onder meer om te zien of andere stoffen dan cafeïne een rol spelen. Die vraag is nog open.

Waarom de cijfers online niet overeenkomen

Sommige vergelijkingen zetten guaranazaden naast groene koffie, andere naast gebrande koffie.
Sommige zetten een gram guaranapoeder naast een kop koffie, en halen zo gewicht en volume door elkaar.
Koffiesoort, herkomst, branding en zetmethode bepalen allemaal hoeveel cafeïne er in je kop terechtkomt.
Ook guaranazaden zelf verschillen van monster tot monster.

Wil je echt vergelijken, vergelijk dan cafeïne in milligram per portie, niet in "x keer sterker". En gaat het je meer om de vorm dan om het ingrediënt, dan helpt onze gids energiecapsules vs koffie en energiedranken je verder.

Gebruikt in deze producten

Ontdek welke Happy Caps producten het ingrediënt Guarana bevatten.

Een guarana-etiket lezen: extract is geen cafeïne

Staat guarana op het etiket van een voedingssupplement, dan vertellen drie gegevens je het belangrijkste: de hoeveelheid guarana-extract per portie, de standaardisatie ervan, en of het product daarnaast apart toegevoegde cafeïne bevat. De totale cafeïne is de optelsom van dat alles.

In de EU moeten levensmiddelen die geen drank zijn en waaraan cafeïne voor een fysiologisch doel is toegevoegd, vermelden dat ze cafeïne bevatten en niet worden aanbevolen voor kinderen en zwangere vrouwen. Bij voedingssupplementen moet het cafeïnegehalte per aanbevolen dagelijkse portie worden vermeld (Verordening (EU) nr. 1169/2011, bijlage III). Juist die waarde per portie tel je op bij de rest van je cafeïne van die dag.

Plantaardige ingrediënten verschillen bovendien van nature per batch. Happy Caps vermeldt dit in de CE-conformiteitsverklaringen die het voor zijn producten publiceert. De conformiteitsverklaring en het labrapport van Energy-E vind je op de bijbehorende documentenpagina.

Waar guarana voorkomt in het Happy Caps assortiment

Happy Caps Energy-E vermeldt in de ingrediëntenlijst guarana-extract, gestandaardiseerd op 30% cafeïne, samen met Rhodiola rosea en bèta-alanine.

Guarana-extract (30% cafeïne) staat ook op de ingrediëntenlijst van Dance-E, Euphory-E en Trip-E. Brain-E vermeldt cafeïne maar geen guarana, Energy-K geen van beide.

Deze gids noemt geen hoeveelheid cafeïne per capsule. Kijk daarvoor op de verpakking van jouw batch en op de productpagina, en volg de aanwijzingen op het etiket.

EFSA-referentiewaarden voor cafeïne gelden ook voor guarana

De Europese Autoriteit voor voedselveiligheid (EFSA) heeft de veiligheid van cafeïne in 2015 beoordeeld en referentiewaarden voor verschillende groepen opgesteld. Die waarden tellen cafeïne uit alle bronnen mee, dus koffie, thee, cola, energiedranken en guarana komen allemaal in hetzelfde totaal:

Gezonde volwassenen: enkelvoudige doses tot 200 mg en een gebruikelijke inname tot 400 mg per dag geven geen aanleiding tot veiligheidszorgen.
Zwangerschap: een cafeïne-inname uit alle bronnen tot 200 mg per dag geeft geen aanleiding tot veiligheidszorgen voor het ongeboren kind.
Borstvoeding: een inname tot 200 mg per dag geeft geen aanleiding tot veiligheidszorgen voor de zuigeling die borstvoeding krijgt.

Dit zijn referentiewaarden voor groepen mensen, geen persoonlijke aanbevelingen, en ook geen streefwaarde. In de praktijk komt guarana cafeïne bovenop alles wat je verder drinkt. Een product met guarana op een dag met twee koffie en een energiedrank is iets heel anders dan hetzelfde product op zichzelf.

De productinformatie volgt dezelfde logica. Op de productpagina van Energy-E staat bijvoorbeeld dat het bedoeld is voor volwassenen vanaf 18 jaar en niet wordt aanbevolen tijdens zwangerschap of borstvoeding of bij hartaandoeningen. Gebruik je medicijnen of heb je vragen over je gezondheid, overleg dan eerst met je arts.

Conclusie

Waar het om draait bij het vergelijken van guaranaproducten

Zonder de hype is guarana een vrij eenvoudig ingrediënt: een zaad met een hoog cafeïnegehalte, waarvan de cafeïne hetzelfde molecuul is als in koffie, alleen in een andere plantaardige verpakking. Let bij het vergelijken op drie dingen: hoeveel guarana-extract een portie bevat, waarop het gestandaardiseerd is en of er apart cafeïne is toegevoegd. Die gegevens zeggen je veel meer over de guarana cafeïne in een product dan elke kop als "x keer sterker dan koffie".

Zoek je een blend voor een actieve dag of een lange nacht, begin dan bij Energy-E en vergelijk het met Energy-K, dat geen guarana of cafeïne vermeldt, in onze vergelijking Energy-K vs Energy-E. Je kunt ook het volledige capsule-assortiment ontdekken.

Guarana en cafeïne: veelgestelde vragen

Bevat guarana cafeïne?

Ja. Cafeïne is de belangrijkste oppeppende stof in guaranazaden, die tot ongeveer 6% cafeïne (op gewichtsbasis) kunnen bevatten. Het is dezelfde cafeïne als in koffie en thee.

Hoeveel cafeïne zit er in guarana?

Dat hangt af van de vorm. Hele zaden verschillen per monster, en een extract dat op 30% is gestandaardiseerd bevat 300 mg cafeïne per gram extract. Puur als rekenvoorbeeld: een zaadpoeder met 4–6% cafeïne zou ongeveer 40–60 mg per gram bevatten, maar echte poeders variëren. Bij een specifiek product telt het cafeïnegehalte per portie dat op het etiket staat.

Is guarana cafeïne anders dan cafeïne uit koffie?

Het molecuul is identiek. Guarana brengt andere plantenstoffen zoals catechinen mee, en sommige bronnen beweren dat die de opname vertragen, maar dat is in onderzoek bij mensen niet duidelijk aangetoond.

Wat betekent "guarana-extract 30% cafeïne"?

Dat 30% van het gewicht van het extract cafeïne is. Vermenigvuldig het aantal milligram extract met 0,30 om de cafeïne te berekenen. Zo levert 200 mg extract 60 mg cafeïne.

Telt cafeïne uit guarana mee voor mijn dagelijkse inname?

Ja. De referentiewaarden van de EFSA voor cafeïne omvatten cafeïne uit alle bronnen, ook uit guarana. Voor gezonde volwassenen geven enkelvoudige doses tot 200 mg en tot 400 mg per dag geen aanleiding tot veiligheidszorgen; tijdens zwangerschap en borstvoeding ligt de referentiewaarde op maximaal 200 mg per dag.

Bronnen

EFSA-panel voor dieetproducten, voeding en allergieën (2015). Scientific Opinion on the safety of caffeine. EFSA Journal 13(5):4102. doi:10.2903/j.efsa.2015.4102
Europese Autoriteit voor voedselveiligheid. Caffeine (themapagina). efsa.europa.eu
Bundesinstitut für Risikobewertung (BfR, Duitsland). Vragen en antwoorden over cafeïne en cafeïnehoudende levensmiddelen, inclusief energiedranken (bijgewerkt 5 januari 2026).
Schimpl FC, da Silva JF, Gonçalves JF, Mazzafera P (2013). Guarana: revisiting a highly caffeinated plant from the Amazon. Journal of Ethnopharmacology 150(1):14–31. doi:10.1016/j.jep.2013.08.023
Carlson M, Thompson RD (1998). Liquid chromatographic determination of methylxanthines and catechins in herbal preparations containing guaraná. Journal of AOAC International 81(4):691–701.
Caporaso N, Whitworth MB, Grebby S, Fisk ID (2018). Non-destructive analysis of sucrose, caffeine and trigonelline on single green coffee beans by hyperspectral imaging. Food Research International 106:193–203. doi:10.1016/j.foodres.2017.12.031
Haskell CF, Kennedy DO, Wesnes KA, Milne AL, Scholey AB (2007). A double-blind, placebo-controlled, multi-dose evaluation of the acute behavioural effects of guaraná in humans. Journal of Psychopharmacology 21(1):65–70. doi:10.1177/0269881106063815
Verordening (EU) nr. 1169/2011 betreffende de verstrekking van voedselinformatie aan consumenten, bijlage III, punt 4.2.

Terug naar boven